Nieuwsbrief Geneesmiddelen, september 2026 |
|
|
|
|
|
Interview Mathilde Nijkeuter |
Een trombosebeen en longembolie vormen samen de aandoening veneuze trombo-embolie (VTE). Bloedverdunners kunnen een nieuwe trombose voorkomen, maar geven ook een risico op gevaarlijke bloedingen. Hoe maak je als arts en patiënt de best passende keuze voor continueren of juist stoppen met deze geneesmiddelen? We spraken met Mathilde Nijkeuter, internist in het UMC Utrecht, over haar onderzoek waarin zij een predictiemodel ontwikkelde. |
|
|
|
|
|
Stand van zaken GGG-subsidierondes |
|
|
|
|
Verwachte subsidieoproepen: |
- Alledaagse Aandoeningen in de huisartsenpraktijk: 1 oktober 2026
- Extramurale Farmaceutische Zorg Ronde 2: 1e helft 2027
- Vrouwspecifieke farmacotherapie: 1e helft 2027
- Dosisoptimaliseringsstudies: 1e helft 2027
- GGG Implementatie Ronde 4: 1e helft 2027
|
Alle rondes en data zijn onder voorbehoud. |
|
|
|
|
|
ZonMw-procedure voor kwalificatie van onderzoeks-organisaties vernieuwd |
Belangrijk nieuws voor aanvragers! |
ZonMw heeft per 1 september 2026 de procedure vernieuwd voor het vaststellen van de status van organisaties die subsidie willen aanvragen. Organisaties krijgen voortaan al aan het begin van het aanvraagproces duidelijkheid via een formeel kwalificatiebesluit, dat 1 jaar geldig blijft, of zij als onderzoeksorganisatie subsidie kunnen aanvragen. Door de status al in die fase te bevestigen wil ZonMw onnodig voorwerk en vertraging tijdens de beoordeling van subsidieaanvragen voorkomen. Voor eerder gekwalificeerde organisaties komt een versnelde procedure beschikbaar. |
|
|
|
|
|
|
|
Vroege behandeling van de zeldzame hersenziekte vanishing white matter (VWM) met guanabenz kan de ziekteprogressie aanzienlijk afremmen of zelfs stoppen. Het medicijn, dat oorspronkelijk werd gebruikt voor de behandeling van hoge bloeddruk, blijkt veilig en meest effectief bij kinderen met een ziektebegin vanaf 3 jaar.
Projectleider: prof. dr. M.S. van der Knaap, Amsterdam UMC |
Het bestaande antischimmelmiddel terbinafine kan veilig worden ingezet als behandeling voor chronische hepatitis B. Het effect op het virus is echter zeer beperkt.
Dit middel biedt wel een fundament voor toekomstig onderzoek naar combinatietherapieën.
Projectleider: prof. dr. U.H.W. Beuers, Amsterdam UMC |
| |
De PANNA-B studie laat zien dat hiv-medicatie slechts in zeer lage concentraties in moedermelk terechtkomt. De blootstelling van zuigelingen blijft ruim onder de veiligheidsdrempel. De resultaten ondersteunen veilige borstvoeding. Daarnaast bleek het belang van goede begeleiding en gezamenlijke besluitvorming.
Projectleider: drs. L.C. van der Wekken-Pas, Radboudumc |
Bij polycysteuze leverziekte (PLD) is sprake van progressieve vergroting van de lever, waardoor veel patiënten een levertransplantatie nodig hebben. In deze studie is onderzocht of het op jonge leeftijd opwekken van de menopauze bij vrouwen een gunstig effect heeft op de ziekte. Vanwege het gebrek aan effect en de bijwerkingen die vrouwen ondervonden is het onderzoek voortijdig beëindigd.
Projectleider: prof. dr. J.P.H. Drenth, UMCG |
|
|
|
|
|
|
|
De DECISION-studie, een landelijk onderzoek onder leiding van het UMCG, onderzocht het gebruik van digoxine (vingerhoedskruid) bij hartfalen. De studie laat zien dat een lage dosis van dit bestaande en goedkope geneesmiddel het aantal ziekenhuisopnames bij patiënten met hartfalen met 25 procent kan verminderen. |
Welke antidepressiva(dosering) werkt het beste voor een specifieke patiënt? Uit het DNA van de patiënt kan dit deels worden verklaard. In de P4CARE studie wordt een DNA-paspoort ontwikkeld wat mogelijk leidt tot effectievere behandeling, minder druk op de zorg en lagere kosten. |
Ziekenhuisapothekers van het Radboudumc en Amphia Ziekenhuis concludeerden dat het chemotherapeuticum pemetrexed, ondanks eerdere veiligheidsbezwaren, toch veilig kan worden ingezet bij patiënten met een verminderde nierfunctie door een aangepaste strategie met folinezuur. Dit opent de deur naar bredere toepassing van deze behandeling. |
Via het POINT-i project worden 36 apothekers opgeleid voor de rol van apotheek-behandelaar in de huisartsenpraktijk. Deze functie biedt kansen voor betere medicatiebegeleiding, meer medicatieveiligheid en een nauwere samenwerking tussen huisarts en apotheker. Tegelijkertijd werkt dit project aan passende financiering en een duurzame inbedding van deze functie in de eerstelijnszorg. |
Op 7 oktober strijden de 4 deelnemende teams in de finale van de tweede Drug Repurposing Venture Challenge (DRVC). Tijdens bootcamps en 1 op 1 coaching zijn zij begeleid bij het opzetten van een venture plan om innovatieve drug repurposing-concepten verder te ontwikkelen en te vertalen naar kansrijke ondernemingsplannen. De prijsuitreiking vindt plaats tijdens het FAST event op 29 oktober. |
| |
Hoe maak je complexe wetenschappelijke kennis toegankelijk voor patiënten, naasten en zorgverleners? De podcast ‘De Kritieke Dosis’ van Erasmus MC brengt onderzoek naar antibioticadosering bij IC-patiënten naar de praktijk. Luisteraars volgen de patiëntreis van ernstige infectie tot herstel, met aandacht voor antibiotica, resistentie, therapeutic drug monitoring (TDM) en persoonlijke ervaringen. |
Onderzoekers van MST, Rijnstate en de Universiteit Twente onderzoeken mogelijkheden om patiënten na een hartstilstand sneller uit hun kunstmatige coma te halen door eerder te stoppen met slaapmedicatie. Met behulp van continue EEG-metingen bepalen zij bij welke patiënten zij hun hersenactiviteit snel genoeg zien herstellen om dit veilig te doen. Een pilotstudie liet zien dat patiënten hierdoor sneller wakker werden, minder medicatie nodig hadden en aanzienlijk korter op de intensive care verbleven. Een nieuwe studie onderzoekt nu of deze aanpak ook leidt tot beter herstel op langere termijn. |
Het project PIPERITA heeft nieuw en gratis FTO-werkmateriaal ontwikkeld ter ondersteuning van de zorg voor patiënten met het prikkelbaredarmsyndroom (PDS). Het materiaal maakt deel uit van een bredere toolbox van het Instituut Verantwoord Medicijngebruik (IVM), waarin ook e-learningmodules, podcasts, keuzehulpen en patiëntinformatie zijn opgenomen. |
Drug repurposing krijgt wereldwijd steeds meer aandacht als manier om sneller nieuwe behandelopties voor patiënten te ontwikkelen. Tijdens een door de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) ondersteunde bijeenkomst deelde REMEDi4ALL, een Europees initiatief waaraan ook ZonMw bijdraagt, ervaringen over de wetenschappelijke en regulatoire uitdagingen van deze aanpak. |
|
|
|
|
|
|
|
De eerste code rood voor hitte maakte duidelijk dat Nederland zich beter moet voorbereiden op extreme warmte. In het signalement 'Gezond blijven bij toenemende hitte' benoemt ZonMw
4 kennisopgaven, variërend van gezondheidseffecten van hitte in binnenruimtes tot de verankering van hittebeleid in gezondheid, wonen en klimaat. Speciale aandacht gaat uit naar kwetsbare groepen die extra risico lopen tijdens warme periodes. |
|
|
|
| |
|
Binnen de internationale subsidieoproep van ERDERA JTC 2025 zijn 18 onderzoeksprojecten geselecteerd op het gebied van preklinische therapieën voor zeldzame aandoeningen. In 10 van deze projecten zijn Nederlandse onderzoekers betrokken, waarbij ZonMw hun onderzoeksdeel financiert. De projecten richten zich onder meer op de ontwikkeling van nieuwe behandelingen, biomarkers, therapieoptimalisatie en het verbeteren van de reproduceerbaarheid van onderzoek. |
| |
|
|
|
|
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) laat in een publicatie weten dat de medicatieveiligheid van kwetsbare ouderen die thuis wonen onder druk staat, vooral bij wijzigingen in medicatie en overdrachtsmomenten tussen zorgverleners. Goede samenwerking tussen huisarts, apotheker en wijkverpleging blijkt cruciaal om fouten te voorkomen, maar afspraken, communicatie en informatie-uitwisseling zijn nog niet overal goed geregeld. |
| |
De CCMO heeft een geactualiseerde versie van het model voor de Informatiebrief voor onderzoeksdeelnemers (IVO) gepubliceerd. De nieuwe versie bevat verduidelijkingen, aanvullingen op ontbrekende onderdelen en QR-codes die deelnemers rechtstreeks naar relevante achtergrondinformatie leiden. De CCMO organiseert dit najaar meerdere onlinetrainingen om onderzoekers en sponsoren te ondersteunen bij het gebruik van de IVO. |
|
|
|
| |
| |
|
|
|
| |
|
1931 Congrescentrum Brabanthallen in Den Bosch |
|
|
|
|
Het congres Goed Gebruik Geneesmiddelen 2027 vindt plaats op 22 april.
Noteer deze datum alvast in uw agenda en houd deze nieuwsbrief en de LinkedIn pagina ZonMw: Geneesmiddelen in de gaten voor het laatste nieuws over het congres. |
|
|
|
|
12.00 – 18.00 uur
TivoliVredenburg, Utrecht |
| |
09.30 – 17.00 uur
Experience Center, Nijmegen |
|
|
|
|
CORPUS Congress Centre, Leiden |
| |
09.30 – 18.00 uur Beatrix Theater, Utrecht |
|
|
|
|
09.30 – 17.30 uur Munthuys, Utrecht |
| |
09.30 – 16.30 uur Reehorst, Ede |
|
|
|
|
pre-congress event ESPACOMP
Leeuwenbergh, Utrecht |
| |
|
|
|
|
GGZ-congres Kennis in Beweging
1 oktober 2026, Gooiland, Hilversum
Nationaal congres Palliatieve Zorg 2026
1-2 oktober 2026, Congrescentrum Papendal, Arnhem
Het Duurzame Zorg Congres 9 oktober 2026, Gooiland, Hilversum
Webinar Orfenix: How do you design a clinical study that is registration-ready?
13 oktober 2026, online
Symposium Green Care Research Collective 29-30 oktober, UMCG, Groningen
Symposium (ont)regel het onderzoek 4 november 2026, CCMO, Den Haag
Congres ZE&GG 2026
11 november 2026, Munthuys, Utrecht
WCN Congres 19-20 november 2026, Novotel Amsterdam Schiphol Airport, Hoofddorp
KCE Trials Symposium
26 november 2026, Pacheco Centre, Brussel
KNMG Domus Dag 2026 11 december 2026, Antropia, Driebergen (of online)
Innovation for Health 11 maart 2027, Beatrixgebouw Jaarbeurs, Utrecht |
|
|
|
|
|
|
|
Let op: Wanneer u van plan bent om het komend jaar een projectidee/subsidieaanvraag in te dienen raden wij u aan om voorafgaand te kijken naar een mogelijke kwalificatie als onderzoeksorganisatie.
Meer informatie hierover vindt u op onze website
|
Vooraankondiging: Alledaagse Aandoeningen in de huisartsenpraktijk |
|
|
|
|
Deadline: 29 september 2026, 14.00 uur |
Het doel van deze ronde is het genereren van nieuwe kennis over de boostcapaciteit van cobicistat versus ritonavir, ter optimalisatie van de gerichte antikankertherapieën met olaparib en osimertinib. Klinische gegevens worden verzameld om te onderzoeken of ritonavir een geschikt alternatief is voor cobicistat als farmacokinetische booster. |
| |
Deadline: 22 december 2026, 14.00 uur |
In deze subsidieronde is het mogelijk subsidie (VIMP; verspreidings- en implementatie impuls) aan te vragen om daarmee het verdere gebruik van veelbelovende resultaten of onverwachte inzichten of opbrengsten te stimuleren. |
|
|
|
|
|
|
|
Het GGG-programma richt zich op het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van beschikbare geneesmiddelen en geeft een stimulus aan optimalisering van het gebruik van geneesmiddelen en de zorg die daarmee gepaard gaat.
Volg ZonMw: Geneesmiddelen op LinkedIn |
| |
|
|
|
|
ZonMw: met kennis werken aan een goede gezondheid voor iedereen |
|
|
|
|
Laan van Nieuw Oost-Indië 334
|
| |
|
|
|
|
|